GEO- en AI-zichtbaarheid begrippenlijst
AI-zichtbaarheid en Generative Engine Optimization kennen veel nieuwe termen. Hieronder vind je heldere uitleg van de belangrijkste begrippen, van GEO en prompt tracker tot citaties, share of voice en llms.txt. Nieuw met het onderwerp? Begin bij wat is GEO.
- GEO (Generative Engine Optimization)
- Het optimaliseren van je website en content zodat generatieve AI-zoekmachines zoals ChatGPT, Gemini en Perplexity jouw bedrijf als bron noemen en aanbevelen in hun antwoorden.
- AEO (Answer Engine Optimization)
- Optimaliseren om als antwoord te verschijnen in antwoordmachines. In de praktijk grotendeels overlappend met GEO; beide draaien om genoemd worden in AI-antwoorden.
- LLM (Large Language Model)
- Een groot taalmodel dat tekst genereert op basis van patronen in trainingsdata, zoals de modellen achter ChatGPT, Gemini en Claude.
- Prompt
- De vraag of instructie die een gebruiker aan een AI stelt. Bij AI-zichtbaarheid vervangt de prompt het zoekwoord als eenheid van meten.
- Prompt tracker
- Een tool die automatisch prompts test in AI-platformen en meet of en hoe jouw merk in de antwoorden voorkomt. Zie de Briljant prompt tracker.
- AI Overviews
- De door AI samengestelde antwoorden bovenaan Google, die bronnen samenvatten in plaats van alleen links te tonen.
- Citatie
- Een bronvermelding of link die een AI toont bij een antwoord. Vaker geciteerd worden vergroot je zichtbaarheid en verkeer.
- Zichtbaarheidsscore
- Eén cijfer dat samenvat hoe vaak en hoe prominent je genoemd wordt in AI-antwoorden, om de ontwikkeling door de tijd te volgen.
- Hallucinatie
- Een onjuist of verzonnen antwoord van een AI. Over je merk kunnen hallucinaties ontstaan; die wil je monitoren en corrigeren.
- llms.txt
- Een tekstbestand in de root van je site dat AI-systemen wil helpen je belangrijkste content te vinden. Het effect op AI Search is nog beperkt en in ontwikkeling.
- Structured data (schema)
- Gestructureerde markup (JSON-LD) die zoekmachines en AI helpen je content te begrijpen, zoals Product, FAQ en Article.
- AI-crawler
- Een bot van een AI-platform die je pagina's ophaalt om content te lezen en te gebruiken in antwoorden, zoals GPTBot en PerplexityBot.
- Grounding
- Het onderbouwen van een AI-antwoord met echte bronnen van het web, in plaats van alleen op het model te vertrouwen.
- RAG (Retrieval-Augmented Generation)
- Een techniek waarbij een AI eerst relevante bronnen ophaalt en die gebruikt om een antwoord te genereren. Verklaart waarom goede, vindbare content telt.
- Agentic commerce
- Winkelen waarbij een AI-agent niet alleen aanbeveelt maar ook helpt bij het afronden van de aankoop, vaak via productkaarten in de AI-interface.
- Sentiment
- De toon waarmee een AI over je merk praat, van positief tot negatief. Onderdeel van merkmonitoring in AI.
- Prompt-first contentstrategie
- Content maken vanuit de vragen die klanten aan AI stellen, in plaats van vanuit losse zoekwoorden.
- Vragencluster
- Een groep samenhangende vragen rond één intentie. Bij GEO optimaliseer je per cluster in plaats van per zoekwoord.
- E-E-A-T
- Experience, Expertise, Authoritativeness, Trustworthiness. Signalen van betrouwbaarheid die meewegen of AI je als bron gebruikt.
- SSR (Server-Side Rendering)
- De HTML van een pagina wordt op de server gegenereerd, zodat crawlers en AI de inhoud direct zien zonder JavaScript uit te voeren.
- Sponsored card
- Een betaalde productkaart binnen een AI-antwoord. Het advertentieformat dat ChatGPT test.
- AI Mode (Google)
- Googles conversationele zoekmodus, waarin je vervolgvragen stelt en AI-antwoorden krijgt in plaats van een lijst links. Verschilt van AI Overviews: dat is een samenvatting boven de gewone resultaten, AI Mode is een volledig gesprek.
- Attributie
- Het toewijzen van een lead of omzet aan een kanaal. Bij GEO lastiger dan bij SEO, omdat een AI-antwoord vaak geen klik oplevert maar wel invloed heeft op de aankoop.
- Branded search
- Zoekopdrachten op je eigen merknaam. Een stijging is een van de sterkste indirecte signalen dat je AI-zichtbaarheid werkt: mensen horen over je via AI en zoeken je daarna op.
- Bots blokkeren (bot blocking)
- Het weren van crawlers via robots.txt, een firewall of IP-filtering. Bij GEO een valkuil: blokkeer je AI-crawlers te streng, dan word je onzichtbaar in AI-antwoorden.
- ChatGPT Search
- De zoekfunctie binnen ChatGPT die actuele informatie van het web ophaalt om een vraag te beantwoorden, in plaats van alleen op trainingsdata te leunen.
- Chunking
- Het opdelen van een pagina in kleinere stukken die een AI apart kan ophalen en citeren. Duidelijke koppen en afgebakende alinea's vergroten de kans dat het juiste stuk wordt gevonden.
- Citatiegraad (citation rate)
- Het percentage relevante vragen waarbij jouw site als bron wordt genoemd. Een van de belangrijkste cijfers in GEO.
- Contentautoriteit
- De mate waarin AI jouw content als betrouwbaar en gezaghebbend ziet voor een onderwerp. Bouw je op met consistentie, feitelijkheid en vermeldingen elders.
- Conversationeel zoeken
- Zoeken in natuurlijke taal, met volledige vragen in plaats van losse zoekwoorden. Dit is de standaard in AI-zoekmachines en de reden dat je op prompts optimaliseert.
- Direct antwoord
- Een antwoord dat de gebruiker meteen krijgt zonder door te klikken. Bij GEO wil je dat jouw informatie dat antwoord vormt, inclusief bronvermelding.
- Embedding
- Een wiskundige weergave van tekst als reeks getallen, waarmee AI betekenis vergelijkt. Verklaart waarom AI ook content vindt die niet letterlijk je zoekwoord bevat.
- Entiteit (entity)
- Een herkenbaar concept, persoon of bedrijf in de ogen van AI. Word je herkend als entiteit, dan kan AI je consistent noemen. Zie ook entiteitsdesambiguatie.
- Entiteitsdesambiguatie
- Het bepalen welke entiteit bedoeld wordt bij een naam met meerdere betekenissen. Belangrijk als je merknaam ook een gewoon woord of een ander bedrijf is.
- Featured snippet
- Een uitgelicht antwoordblok boven de gewone Google-resultaten. De voorloper van AI Overviews: dezelfde logica, andere verpakking.
- Fine-tuning
- Het bijtrainen van een bestaand AI-model op specifieke data. Niet direct iets waar je als bedrijf op stuurt, maar handig om te kennen bij gesprekken over AI.
- Foundation model
- Een groot, voorgetraind model waarop toepassingen worden gebouwd, zoals GPT, Claude en Gemini. De basis onder de AI-zoekmachines waarin je zichtbaar wil zijn.
- Generative engine
- Een zoekmachine die antwoorden genereert in plaats van alleen links toont. ChatGPT, Perplexity, Gemini en AI Overviews zijn generative engines. De G in GEO.
- GPTBot
- De crawler van OpenAI die content ophaalt voor het trainen van modellen. Blokkeren verkleint je kans om in ChatGPT genoemd te worden.
- OAI-SearchBot
- De crawler van OpenAI voor ChatGPT Search. Anders dan GPTBot (training) bepaalt deze bot of je in actuele zoekantwoorden verschijnt.
- Inference
- Het moment waarop een model een vraag verwerkt en een antwoord genereert. Elke prompt is een inference.
- Information gain
- De unieke waarde die jouw content toevoegt bovenop wat er al bestaat. AI citeert liever een bron die iets nieuws zegt dan de zoveelste herhaling.
- Knowledge Graph
- Googles gestructureerde database van entiteiten en hun relaties. Erin voorkomen versterkt je herkenbaarheid voor AI.
- Knowledge Panel
- Het informatieblok naast Googles zoekresultaten over een herkende entiteit. Een teken dat je als entiteit bent vastgelegd.
- Longtail-zoekvraag
- Een specifieke, langere vraag met minder volume maar veel hogere intentie, zoals welk boekhoudpakket past bij een zzper in de bouw. Precies waar AI-zoeken in uitblinkt.
- Machineleesbare content
- Content die niet alleen mensen maar ook machines gestructureerd kunnen lezen: schema markup, heldere koppen en duidelijke feiten.
- Multimodaal
- Een model dat meer dan tekst verwerkt: ook beeld, audio en video. Relevant omdat je afbeeldingen en video ook vindbaar wil maken.
- NLP (natural language processing)
- Het vakgebied dat computers menselijke taal laat begrijpen. De onderliggende techniek waardoor je een vraag kunt stellen in plaats van een zoekwoord.
- Offer object
- Gestructureerde data met prijs, beschikbaarheid en voorwaarden, waarmee AI-agents je product kunnen tonen en verkopen. Basis voor agentic commerce.
- Perplexity
- AI-zoekmachine die antwoorden geeft met zichtbare bronvermelding bij elke bewering. Door die transparantie goed te meten en te beinvloeden.
- Prompt-verschijning (prompt appearance)
- Meet bij welke prompts je in het antwoord voorkomt. Het GEO-equivalent van keyword-posities.
- GEO-rankingfactoren
- De factoren die bepalen of AI jouw content kiest. Anders dan bij SEO wegen feitelijkheid, structuur, actualiteit en vermeldingen elders zwaarder dan backlinks.
- Retrieval
- Het ophalen van relevante bronnen als eerste stap van een AI-antwoord. Word je hier niet opgehaald, dan kun je ook niet geciteerd worden.
- SGE (Search Generative Experience)
- De oude naam voor Googles AI-zoekfunctie, inmiddels AI Overviews. Kom je nog tegen in oudere artikelen.
- Semantisch zoeken
- Zoeken op betekenis in plaats van exacte woorden. Daarom hoef je niet elk synoniem te verwerken, maar moet je de vraag wel echt beantwoorden.
- Token
- De eenheid waarin een model tekst verwerkt, ruwweg een woord of woorddeel. Bepaalt onder meer hoeveel context een model kan meenemen.
- Trainingsdata
- De tekst waarop een model is getraind. Bepaalt wat het model uit zichzelf weet. GEO richt zich vooral op wat het model live ophaalt, niet op trainingsdata.
- Vectordatabase
- Database die embeddings opslaat en doorzoekt. Het geheugen achter RAG-systemen.
- WAF (web application firewall)
- Beveiligingslaag voor je site. Te streng ingesteld blokkeert hij AI-crawlers en maak je jezelf onbedoeld onzichtbaar.
- Zero-click-zoekopdracht
- Een zoekopdracht waarbij niemand doorklikt omdat het antwoord al getoond wordt. De kern van waarom zichtbaarheid in het antwoord zelf telt.
Van begrippen naar resultaat
Meet met de prompt tracker of AI jouw bedrijf noemt, of doe eerst de gratis check.
Verder lezen
Weet jij al of AI jouw bedrijf noemt?
Doe de gratis check en zie binnen enkele minuten bij welke vragen ChatGPT jouw bedrijf noemt, en bij welke niet.
Gratis en zonder account. Live getest in ChatGPT, resultaat in enkele minuten.
Of check of AI je website kan lezen, ofbekijk beide gratis checks.